Zmiany w obowiązku przeprowadzania audytów energetycznych. Kogo obejmą nowe przepisy?

To krok, który ma przyspieszyć transformację energetyczną biznesu, zwiększyć efektywność wykorzystania energii i obniżyć koszty funkcjonowania przedsiębiorstw.

Kogo obejmie obowiązek audytu energetycznego? Nowe progi od 2026 roku

Do tej pory audyt energetyczny musiały wykonywać wyłącznie duże przedsiębiorstwa, spełniające kryteria dotyczące zatrudnienia lub obrotów.

Od 2026 roku obowiązek przeprowadzenia audytu energetycznego co 4 lata otrzymają przedsiębiorstwa, których zużycie energii przekracza 10 TJ rocznie, czyli ok. 2 778 MWh oraz firmy, które zużywają ponad 85 TJ rocznie (23 611 MWh), będą zobowiązane do wdrożenia certyfikowanego systemu zarządzania energią (ISO 50001) – najpóźniej do października 2027 roku.

Zmiana podejścia do kwalifikacji przedsiębiorstw ma na celu objęcie obowiązkami również firm energochłonnych, które do tej pory – choć generowały duże zużycie – formalnie nie spełniały definicji dużego przedsiębiorstwa.

Dlaczego audyt energetyczny staje się kluczowym elementem dla przedsiębiorstw?

Audyt energetyczny to nie tylko wymóg ustawowy, ale przede wszystkim narzędzie, które pozwala:

• zidentyfikować obszary największych strat energii,
• określić potencjał oszczędności,
• zaplanować opłacalne inwestycje techniczne i modernizacyjne,
• przygotować firmę do pozyskania dotacji na poprawę efektywności energetycznej i OZE.

W świetle nowych regulacji jego znaczenie jeszcze bardziej rośnie – bo będzie stanowił podstawę obowiązkowych planów działań w zakresie efektywności energetycznej.

Nowe wyłączenia z obowiązku audytu – kto może dostać zwolnienie?

Projekt ustawy przewiduje zwolnienia dla firm, które wdrożyły system zarządzania środowiskowego zgodny z EMAS lub odpowiednią normą ISO (pod warunkiem wykonania w ramach systemu audytu spełniającego wymogi ustawy) lub które realizują umowę o poprawę efektywności energetycznej, która obejmuje kluczowe elementy systemu zarządzania energią.

To zachęta do wdrażania kompleksowych systemów zarządzania energią w firmach, a nie jedynie wykonywania audytu co kilka lat.

Co dokładnie będzie musiał zawierać audyt energetyczny?

Zgodnie z projektowanymi przepisami audyt musi obejmować analizę zużycia energii dla co najmniej 90% całkowitego zużycia energii w przedsiębiorstwie (budynki, instalacje, procesy przemysłowe, transport),

identyfikację możliwości wdrożenia OZE, ocenę działań poprawiających efektywność energetyczną, analizę kosztów w ujęciu cyklu życia inwestycji, a nie wyłącznie czasu zwrotu (LCCA).

To istotna zmiana – promująca długoterminowe podejście do modernizacji energetycznych i inwestycji niskoemisyjnych.

Kontrole URE – większa odpowiedzialność za jakość audytów

Urząd Regulacji Energetyki będzie losowo kontrolował od 5% do 10% przeprowadzonych audytów każdego roku. To wymóg nałożony przez dyrektywę, który ma zapewnić wysoką jakość opracowań oraz zapobiegnąć powierzchownym analizom. Dlatego audyty będą mogły wykonywać wyłącznie osoby wpisane do rejestru audytorów efektywności energetycznej UDT.

Nowy obowiązek: plan działań w zakresie efektywności energetycznej

Firmy objęte obowiązkiem audytowym będą musiały:

• opracować plan działań w ciągu 45 dni od wykonania audytu,
• aktualizować go co roku,
• publikować go do 31 marca,
• ujmować w sprawozdaniu z działalności.

Plan ma zawierać:

• cele oszczędności energii,
• zestaw rekomendacji audytowych,
• harmonogram realizacji,
• ocenę opłacalności działań.

To nowy element, który wymaga od firm realnego wdrażania rekomendacji, a nie tylko wykonania audytu „na papierze”.

System zarządzania energią – kto będzie musiał go wdrożyć?

System ISO 50001 stanie się obowiązkowy dla przedsiębiorstw zużywających ponad 23 611 MWh energii rocznie.

To najwyższy próg przewidziany w ustawie. Firmy będą miały czas na wdrożenie systemu do października 2027 roku.

Z obowiązku są zwolnione przedsiębiorstwa posiadające już system zarządzania środowiskowego ISO, EMAS lub realizujące umowę o poprawę efektywności energetycznej.

Nowe obowiązki raportowe – kto musi je realizować?

Firmy zużywające powyżej 2,78 GWh rocznie będą musiały raportować roczne zużycie energii do elektronicznej platformy efektywności energetycznej.

Dodatkowe wymogi nałożono również na centra danych o zapotrzebowaniu min. 500 kW, które muszą publikować szczegółowe dane dotyczące swojej efektywności energetycznej.

Zasada „efektywność energetyczna przede wszystkim” – nowe wymogi dla inwestycji powyżej 100 mln euro

Duże inwestycje (powyżej 100 mln euro, a w przypadku projektów transportowych 175 mln euro) będą wymagały wykonania analizy energetycznej jeszcze przed rozpoczęciem realizacji projektu. Ma to zagwarantować, że każde przedsięwzięcie zostanie zaplanowane z uwzględnieniem energooszczędnych rozwiązań.

Co te zmiany oznaczają dla przedsiębiorstw?

• więcej firm obejmie obowiązek audytu,
• rośnie rola certyfikowanych audytorów i jakości analiz,
• większy nacisk na wdrażanie rekomendacji, a nie tylko diagnozę,
• nowe obowiązki raportowe i kontrolne,
• wzrost znaczenia systemów zarządzania energią (ISO 50001).

Jak Solisa Energia może wesprzeć Twoją firmę?

Jako zespół doświadczonych audytorów pomagamy firmom w:

•  realizacji audytów energetycznych zgodnych z nowymi wymogami,
• analizie opłacalności inwestycji w OZE i modernizację energetyczną,
• przygotowaniu planów działań w zakresie efektywności energetycznej,
• spełnianiu wymogów raportowych i kontrolnych.

Nadchodzące zmiany to nie tylko nowe obowiązki – to przede wszystkim szansa na zmniejszenie kosztów energii i zwiększenie konkurencyjności przedsiębiorstwa.

Potrzebujesz wsparcia?

Solisa Energia wspiera przedsiębiorców w: audytach energetycznych,  analizach zużycia energii,  wdrażaniu automatyki sterowania,  pozyskiwaniu dotacji, modernizacji starych systemów,  termowizji i inspekcjach technicznych.

Możemy przygotować dla Twojej nieruchomości pełną analizę oszczędności i rekomendacje działań.