Audyt energetyczny przedsiębiorstwa – obowiązek, zakres i korzyści w 2026 roku

W skrócie: Audyt energetyczny przedsiębiorstwa to systematyczna analiza zużycia energii w firmie, która pozwala zidentyfikować obszary nieefektywności i wskazać działania prowadzące do realnych oszczędności. Od 2026 roku, w związku z wdrożeniem dyrektywy UE 2023/1791, obowiązek przeprowadzenia audytu zależy nie od wielkości firmy, lecz od średniego rocznego zużycia energii. Audyt jest wymagany przez ustawę o efektywności energetycznej, musi być wykonany co 4 lata, a jego wyniki należy zgłosić do Prezesa URE. Solisa Energia, z ponad 11-letnim doświadczeniem i ponad 4 000 wykonanymi audytami, kompleksowo prowadzi przedsiębiorstwa przez cały proces – od pomiarów po raport końcowy.

Data publikacji: 6 maja 2026 

Czas czytania: ok. 8 minut

Najważniejsze informacje

Co to jest: systematyczna analiza zużycia energii w przedsiębiorstwie wraz z rekomendacjami działań poprawiających efektywność energetyczną

Dla kogo obowiązkowy: od 2026 r. dla firm, których średnie roczne zużycie energii końcowej przekracza progi określone w nowelizowanej ustawie o efektywności energetycznej (wdrożenie dyrektywy UE 2023/1791)

Częstotliwość: co 4 lata

Podstawa prawna: Ustawa o efektywności energetycznej (Dz.U. 2016 poz. 831 z późn. zm.), dyrektywa UE 2023/1791

Sankcja za brak audytu: kara pieniężna do 5% przychodu osiągniętego w poprzednim roku obrotowym

Gdzie zgłosić: Urząd Regulacji Energetyki (URE) – w terminie 30 dni od zakończenia audytu

Czym jest audyt energetyczny przedsiębiorstwa?

Audyt energetyczny przedsiębiorstwa to systematyczna procedura, której celem jest uzyskanie wiedzy o profilu istniejącego zużycia energii w danej firmie oraz określenie działań technicznych i organizacyjnych, które mogą doprowadzić do uzyskania oszczędności energii.

W odróżnieniu od audytu energetycznego budynku (który dotyczy pojedynczego obiektu w kontekście termomodernizacji), audyt przedsiębiorstwa obejmuje całą działalność firmy: budynki, procesy produkcyjne, instalacje techniczne, transport wewnętrzny, oświetlenie, sprężone powietrze, chłodzenie, wentylację, a także bilans energetyczny zakładu.

Wynikiem audytu jest raport zawierający:

• bilans energii pierwotnej i końcowej w przedsiębiorstwie,
• zidentyfikowane obszary strat i nieefektywności,
• konkretne propozycje przedsięwzięć poprawiających efektywność energetyczną,
• analizę techniczno-ekonomiczną każdego z proponowanych działań (NPV, IRR, prosty okres zwrotu),
• rekomendacje wraz z priorytetyzacją inwestycji.

Komu i kiedy audyt jest obowiązkowy?

Zgodnie z dotychczasowymi przepisami obowiązek przeprowadzenia audytu energetycznego dotyczył dużych przedsiębiorstw w rozumieniu ustawy Prawo przedsiębiorców, czyli firm zatrudniających powyżej 250 osób lub osiągających roczny obrót powyżej 50 mln euro / sumę bilansową powyżej 43 mln euro.

Stan po 2026 r. – kluczowa zmiana

Od 2026 r., w związku z wdrożeniem dyrektywy UE 2023/1791 w sprawie efektywności energetycznej (tzw. EED III), obowiązek audytu przestaje zależeć od wielkości firmy – a zaczyna wynikać ze średniego rocznego zużycia energii końcowej.

W praktyce oznacza to, że:

Średnie zużycie energii końcowej (z ostatnich 3 lat)                                                Obowiązek

Powyżej 85 TJ/rok                                                                                                    System zarządzania energią (ISO 50001)

Powyżej 10 TJ/rok                                                                                                    Audyt energetyczny przedsiębiorstwa co 4 lata

Poniżej 10 TJ/rok                                                                                                      Brak obowiązku, audyt dobrowolny

Po nowelizacji obowiązkiem może zostać objęta znacznie szersza grupa firm – w tym średnie i mniejsze przedsiębiorstwa energochłonne (np. zakłady przetwórstwa, piekarnie przemysłowe, drukarnie, fermy drobiu, hotele).

Solisa wykonała ponad 4 000 audytów energetycznych dla przedsiębiorstw, instytucji publicznych i właścicieli nieruchomości w całej Polsce. Mamy doświadczenie w stosowaniu zarówno aktualnych, jak i nadchodzących przepisów.

Podstawa prawna i wymogi formalne

Audyt energetyczny przedsiębiorstwa w Polsce regulują:

• Ustawa z dnia 20 maja 2016 r. o efektywności energetycznej (Dz.U. 2016 poz. 831 ze zm.),
• Dyrektywa UE 2023/1791 w sprawie efektywności energetycznej (EED III),
• Norma PN-EN 16247-1:2022 – ogólne wymagania dla audytów energetycznych,
• Norma PN-EN 16247-3:2014 – audyty procesów,
• Norma PN-EN 16247-2:2014 – audyty budynków,
• Norma PN-EN 16247-4:2014 – audyty transportu.

Audyt musi być przeprowadzony przez niezależnego, wykwalifikowanego eksperta. Audytorzy Solisa są członkami Zrzeszenia Audytorów Energetycznych oraz Stowarzyszenia Certyfikatorów i Audytorów Energetycznych, a część zespołu pełni funkcję weryfikatorów audytów energetycznych pod dotacje unijne z ramienia Urzędu Marszałkowskiego Województwa Warmińsko-Mazurskiego.

Zakres audytu energetycznego przedsiębiorstwa

Pełny audyt obejmuje minimum 90% energii zużywanej przez firmę i analizuje wszystkie znaczące obszary jej wykorzystania. W praktyce oznacza to:

1. Budynki i infrastruktura

• charakterystyka cieplna obiektów (ściany, okna, dach),
• systemy ogrzewania, chłodzenia, wentylacji (HVAC),
• oświetlenie wewnętrzne i zewnętrzne,
• ciepła woda użytkowa.

2. Procesy produkcyjne

• bilans energetyczny linii technologicznych,
• sprężone powietrze,
• napędy elektryczne i pompy,
• piece, suszarnie, urządzenia chłodnicze,
• możliwości odzysku ciepła odpadowego.

3. Transport wewnętrzny

• floty pojazdów i wózków widłowych,
• zużycie paliw i energii elektrycznej.

4. Energia odnawialna

• ocena potencjału instalacji OZE (fotowoltaika, pompy ciepła, magazyny energii),
• analiza opłacalności wdrożenia OZE w danej firmie.

Jak przebiega audyt – metodyka Solisa

W Solisa stosujemy sprawdzony, pięcioetapowy proces, który gwarantuje rzetelność wyników i przejrzystość dla klienta:

Etap 1 – analiza wstępna i zebranie danych

Zbieramy dane o zużyciu energii (energia elektryczna, ciepło, paliwa, woda) z ostatnich 3 lat, dokumentację techniczną budynków i procesów, taryfy i umowy z dostawcami mediów. Podpisujemy umowę o poufności (NDA) – wszystkie dane są chronione.

Etap 2 – wizja lokalna i pomiary

Audytor odwiedza zakład osobiście. Wykonujemy specjalistyczne pomiary, w tym badania termowizyjne, testy szczelności budynków (blower door), pomiary parametrów elektrycznych (analizatory mocy), pomiary mikroklimatu. W razie potrzeby wykorzystujemy drony do inspekcji dachów, kominów i instalacji trudno dostępnych.

Etap 3 – analiza i bilansowanie

Budujemy bilans energetyczny przedsiębiorstwa. Identyfikujemy główne obszary strat i nieefektywności. Modelujemy potencjał oszczędności w arkuszach analitycznych i specjalistycznym oprogramowaniu.

Etap 4 – propozycje działań i analiza opłacalności

Dla każdego zidentyfikowanego potencjału oszczędności przygotowujemy konkretne przedsięwzięcie poprawy efektywności energetycznej. Każde z nich przechodzi przez analizę techniczno-ekonomiczną – wyliczamy nakłady inwestycyjne, oszczędności roczne, prosty okres zwrotu (SPBT), NPV i IRR.

Etap 5 – raport i prezentacja wyników

Klient otrzymuje pełny raport audytowy zgodny z PN-EN 16247 oraz wymogami URE, a także prezentację z rekomendacjami priorytetów inwestycyjnych. Wspieramy klienta w zgłoszeniu zawiadomienia do Prezesa URE.

Co dalej po audycie? Wsparcie wdrożeniowe

W przeciwieństwie do firm, które „kończą się" na raporcie, Solisa towarzyszy klientowi również w realizacji wskazanych działań. Zapewniamy:

• doradztwo w wyborze technologii (fotowoltaika, pompy ciepła, magazyny energii, automatyka SOLISA TERMO),
• pomoc w pozyskaniu finansowania – Premia Termomodernizacyjna BGK, Grant OZE, Program ELENA, „OZE i oszczędzam energię", białe certyfikaty,
• nadzór inwestorski nad realizacją inwestycji,
• monitoring efektów po wdrożeniu (ważne dla potwierdzenia zakładanych oszczędności).

To podejście „od analizy po wdrożenie" – jak nazywamy je w Solisa – sprawia, że audyt nie kończy się raportem w szufladzie, lecz przekłada się na realne oszczędności widoczne w rachunkach.

Korzyści wykraczające poza obowiązek prawny

Choć dla wielu firm audyt to przede wszystkim obowiązek ustawowy, w praktyce dobrze przeprowadzony audyt energetyczny przynosi szereg dodatkowych korzyści:

• Realne oszczędności – w typowym przedsiębiorstwie audyt identyfikuje potencjał obniżenia kosztów energii o 10–25%.
• Dostęp do dotacji i preferencyjnego finansowania – wiele programów (FEnIKS, OZE i oszczędzam energię, Premia Termomodernizacyjna BGK) wymaga audytu jako załącznika do wniosku.
• Białe certyfikaty – świadectwa efektywności energetycznej, które można sprzedać na Towarowej Giełdzie Energii. Solisa specjalizuje się w pozyskiwaniu białych certyfikatów dla swoich klientów.
• Raportowanie ESG i CSRD – dane z audytu są wykorzystywane w obowiązkowym raportowaniu zrównoważonego rozwoju.
• Lepsza pozycja w łańcuchu dostaw – kontrahenci coraz częściej weryfikują ślad węglowy dostawców.
• Redukcja emisji CO₂ – zrealizowane przez Solisa projekty pozwoliły dotychczas ograniczyć emisję o 174 995 ton CO₂ rocznie.

Konsekwencje braku audytu

Niewykonanie audytu energetycznego w terminie wiąże się z poważnymi sankcjami:

• Kara pieniężna nakładana przez Prezesa URE w wysokości do 5% przychodu osiągniętego w poprzednim roku obrotowym,
• Ryzyko utraty dostępu do programów dotacyjnych wymagających audytu,
• Ryzyko reputacyjne w kontekście raportowania ESG.

W skali dużej firmy może to oznaczać kary liczone w milionach złotych – znacznie przekraczające koszt rzetelnie wykonanego audytu.

Dlaczego warto wybrać Solisa Energia?

Solisa Energia Sp. z o.o. specjalizuje się w doradztwie energetycznym, audytach energetycznych oraz nadzorach technicznych związanych z poprawą efektywności energetycznej. Naszą przewagą jest połączenie wiedzy technicznej z doświadczeniem we wdrażaniu i finansowaniu inwestycji.

Liczby, które mówią same za siebie:

Wskaźnik                                                                 Wartość

Lata doświadczenia                                                      11+

Zrealizowane projekty energetyczne                           5 645

Wykonane audyty energetyczne                                  4 056

Roczna redukcja CO₂ z naszych projektów               174 995 t

Zasięg działaniacała                                                   Polska

Co nas wyróżnia:

• wykwalifikowani inżynierowie – wszystkie analizy efektywności energetycznej wykonywane są przez certyfikowanych audytorów,
• status weryfikatorów audytów energetycznych pod dotacje unijne z ramienia Urzędu Marszałkowskiego Województwa Warmińsko-Mazurskiego,
• członkostwo w Zrzeszeniu Audytorów Energetycznych oraz Stowarzyszeniu Certyfikatorów i Audytorów Energetycznych,
• udział w międzynarodowych projektach badawczych,
• współpraca z Fundacją Zero Emisji, organami rządowymi i samorządowymi oraz bankami finansującymi inwestycje,
• własny dział badawczo-rozwojowy i autorskie technologie (Automatyka SOLISA TERMO, powłoki SOLISA IZO),
• kompleksowe podejście: doradzamy → projektujemy → finansujemy → realizujemy → nadzorujemy.

Budujemy długofalowe partnerstwa, oparte na zaufaniu, transparentności i mierzalnych efektach. Naszym celem nie jest sam raport, lecz wdrożenie rozwiązań przynoszących realne, trwałe oszczędności.

Skontaktuj się z Solisa Energia

Rozważasz wykonanie audytu energetycznego swojego przedsiębiorstwa lub chcesz sprawdzić, czy obowiązek audytu Cię dotyczy?

Zespół Solisa pomoże Ci:

• ocenić, czy Twoja firma podlega obowiązkowi audytu po 2026 r.,
• przeprowadzić pełny audyt energetyczny zgodny z ustawą i dyrektywą UE,
• zidentyfikować realne oszczędności i potencjał inwestycyjny,
• pozyskać dofinansowanie i zrealizować inwestycje od początku do końca.

Bezpłatna konsultacja:  +48 721 088 828 ✉️ kontakt@solisa.pl  www.solisa.pl/kontakt

Materiał ma charakter informacyjny i edukacyjny. Stan prawny na maj 2026 r. Szczegółowe wymogi dotyczące Twojej firmy potwierdzimy w trakcie bezpłatnej konsultacji.